قضاوت زن از منظر فقهای اسلام

نویسنده: معاون سرمحقق محمداعظم طارق

چکیده

بحث قضاوت زن در اسلام یکی از مباحثی است که اندیشمندان مسلمان پیرامون آن اختلافات زیادی دارند؛ زیرا از یک طرف کسانی هستند که با توسل به مبانی فقهی و تعریف مختص به خود از قضاوت، می‌گویند که برای امر قضاوت از طرف شریعت اسلام، یک سلسله خصوصیات و شاخصه‌هایی ارائه شده که جنسیت و تفکیک بین زن و مرد، از مهم‌ترین وجوه ممیزۀ آن تلقی می‌شود. چنان که در همین راستا فقهای حنبلی، مالکی و شافعی و فقهای دورۀ دوم و سوم اهل تشیع، مردبودن قاضی را یک امر حتمی شمرده و سپردن عهدۀ قضاوت به زن را درست نمی‌دانند. حنفی‌ها قضاوت زن را در موارد حقوقی و مدنی جایز و در قضایای جنایی و جزایی مانند حدود و قصاص نادرست می‌دانند. از طرف دیگر، عده‌یی هم معتقد اند که قضاوت زن، مانند سایر حقوق اجتماعی از مصادیق حقوق شهروندی و متمم و مكمل اصل آزادی عمومی و جزو لاینفك حقوق بشر است؛ لذا هر فرد از افراد بشر، حق دارد که از این حق خود استفاده نموده و مکلفیت بشری خود را در قبال جامعه انجام دهد.

واژگان کلیدی

زن، قضاوت، فقها، اسلام، اهل سنت و اهل تشیع.

دانلود فایل PDF